Możliwość recyklingu opakowań staje się wymogiem, który można wyrazić w wartościach liczbowych, dla przedsiębiorstw w całej Europie. Firmy potrzebują dokładniejszych danych, aby zrozumieć, jak ich opakowania sprawdzają się w procesie segregacji i recyklingu.
W dniu 31 sierpnia 2026 r. Centralne Biuro Rejestracji Opakowań (ZSVR) opublikowało, na podstawie porozumienia zawartego z Federalną Agencją Ochrony Środowiska (UBA), minimalne standardy dotyczące oceny możliwości odzysku opakowań w 2026 r.
W wydaniu z 2026 r. zachowano sprawdzoną metodologię, jednocześnie wyjaśniając kryteria oceny i ułatwiając jej przeprowadzenie. Dla przedsiębiorstw stanowi to praktyczną okazję do oceny własnych opakowań i zidentyfikowania obszarów wymagających poprawy.
Czym są minimalne standardy na rok 2026?
Te minimalne standardy stanowią praktyczną metodę oceny możliwości recyklingu opakowań.
Najważniejsze nie jest to, czy opakowanie wydaje się teoretycznie nadające się do recyklingu, ale to, ile cennych surowców faktycznie można odzyskać w procesie recyklingu.
Wynik podawany jest w procentach. Liczba ta wskazuje, jaki procent masy opakowania można odzyskać jako surowiec po odliczeniu strat wynikających z przyczyn konstrukcyjnych w procesie odzysku.
Przy ocenie warto wziąć pod uwagę następujące kwestie:
- Materiały opakowaniowe;
- Połączenia składników;
- Elementy opakowania;
- Masa części;
- Warstwa barierowa;
- Tagi
- klej; oraz
- Pozostałe parametry projektowe.
W ramach tych minimalnych standardów ocena wszystkich materiałów opakowaniowych odbywa się przy użyciu jednolitej metody. Ponadto standardy te uwzględniają wpływ poszczególnych elementów opakowania na procesy segregacji i recyklingu materiałów.
W przypadku występowania cech konstrukcyjnych uniemożliwiających separację materiałów lub utrudniających dalsze wykorzystanie materiałów pochodzących z recyklingu, ocena możliwości recyklingu wynosi 0%.
Podkreśla to ważną kwestię, że to, czy opakowanie nadaje się do recyklingu, nie zależy wyłącznie od jego głównego materiału. Równie ważną rolę odgrywa również ogólny projekt opakowania.
Jakie zmiany wprowadzono w wydaniu z 2026 roku?
W minimalnych standardach na rok 2026 nie wprowadzono żadnych zmian w zakresie podstawowych metod.
W nowej wersji uregulowano obowiązujące ramy regulacyjne, doprecyzowano odpowiednie przepisy, co ułatwiło przedsiębiorstwom ich przestrzeganie.
W normach ZSVR i UBA zintegrowano, zoptymalizowano i uogólniono parametry projektowe. Ponadto w normach tych zawarto bardziej szczegółowe wyjaśnienia dotyczące klasyfikacji odpowiednich opakowań oraz ich najczęstszych cech konstrukcyjnych.
Dzięki temu przedsiębiorstwa mogą łatwiej klasyfikować opakowania. Ponadto przedsiębiorstwa nie muszą przeprowadzać klasyfikacji we własnym zakresie, lecz mogą po prostu zastosować dostarczone wymagania specyfikacji.
Wytyczne pozostają niezmienione i są następujące:
„Jak najprościej, ale wystarczająco szczegółowo.”
Skuteczne metody z punktu widzenia danych
Te minimalne wymagania zostały opracowane tak, aby wymagały jedynie podania ograniczonych informacji na opakowaniu.
Przedsiębiorstwa potrzebują przede wszystkim następujących informacji:
- Materiały;
- Połączenia składników;
- Parametry projektowe;
- warstwa barierowa; oraz
- Masa części.
Dodatkowe potwierdzenie jest wymagane jedynie w przypadku niektórych parametrów.
Oznacza to, że rygorystyczne testy stanowią wyjątek i nie są standardową praktyką.
Dla przedsiębiorstw pierwszym krokiem jest zebranie jasnych i wiarygodnych danych dotyczących opakowań, które posłużą jako podstawa tej oceny.
Dlaczego te minimalne standardy są tak ważne?
W świetle zmian wprowadzonych do „Rozporządzenia w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych” (PPWR) oraz „niemieckiej ustawy o opakowaniach” (VerpackDG) znaczenie minimalnych standardów staje się coraz większe.
Zgodnie z przepisami „ZSVR” w przypadku „PPWR” możliwość recyklingu opakowań dostępnych na rynku stanowi wymóg obowiązkowy.
Od 2030 r. opakowania wprowadzane na rynek będą musiały spełniać obowiązujące wymogi dotyczące możliwości recyklingu. W tym kontekście w ogłoszeniu ZSVR wspomniano o ustalonym przez UE standardzie 70-procentowej możliwości recyklingu.
Również w okresie przejściowym minimalne standardy odgrywają w Niemczech istotną rolę.
Zgodnie z przepisami art. 26a niemieckiej „ustawy o opakowaniach” (VerpackDG), do czasu wejścia w życie odpowiednich rozporządzeń UE przyszłe przepisy dotyczące udziału w programie ekoprojektowania opartym na systemie przydziałów będą opracowywane w oparciu o minimalne standardy oceny możliwości recyklingu.
W związku z tym minimalne standardy odgrywają istotną rolę w okresie przejściowym. Ponadto pomagają one przedsiębiorstwom w zorientowaniu się w aktualnym stanie ich opakowań.
Na podstawie samego rodzaju materiału opakowaniowego nie można jednoznacznie stwierdzić, czy nadaje się on do recyklingu
To, że opakowanie zostało wykonane z materiałów nadających się do recyklingu, nie oznacza, że całość można poddać recyklingowi.
Ogólny projekt opakowania odgrywa istotną rolę.
Etykiety, naklejki, powłoki, opakowania, uszczelnienia, warstwy barierowe oraz kombinacje materiałów – wszystkie te elementy mogą mieć wpływ na możliwość recyklingu.
Nawet jeśli dany materiał opakowaniowy został wyprodukowany z surowców pochodzących z odzysku na dużą skalę, mogą pojawić się problemy, jeśli obecność innych składników w nim zawartych utrudnia segregację odpadów lub wpływa na jakość surowców pochodzących z odzysku.
Właśnie dlatego przedsiębiorstwa muszą dysponować nie tylko informacjami dotyczącymi głównych materiałów, ale także informacjami dotyczącymi całego opakowania.
Wyzwania stojące przed zespołem ds. pakowania
Wiele przedsiębiorstw musi zarządzać szeroką gamą opakowań, które różnią się między sobą pod względem materiałów, dostawców, specyfikacji, elementów składowych, wagi oraz cech konstrukcyjnych.
W przypadku braku ustrukturyzowanych danych dotyczących opakowań przeprowadzenie jednolitej oceny poszczególnych norm opakowaniowych może okazać się trudne.
Przedsiębiorstwa muszą zdawać sobie sprawę z następujących kwestii:
Jakie materiały i części wchodzą w skład zakresu dostawy?
W jakim stopniu projektowanie wpływa na recykling?
Od czego należy zacząć, aby wdrożyć środki naprawcze?
Minimalne standardy stanowią punkt odniesienia dla oceny.
Kolejnym zadaniem jest zastosowanie tej metody w rzeczywistej serii opakowań.
W jaki sposób PackIntelX może Państwu pomóc?
Biorąc pod uwagę te okoliczności, analiza dotycząca możliwości recyklingu PackIntelX może okazać się przydatna dla przedsiębiorstw.
PackIntelX pomaga przedsiębiorstwom w weryfikacji informacji dotyczących opakowań oraz w ocenie cech konstrukcyjnych, które mogą mieć wpływ na możliwość recyklingu.
Analiza przynosi przedsiębiorstwom następujące korzyści:
- Sprawdzić materiały i elementy opakowaniowe;
- Zidentyfikowanie cech konstrukcyjnych, które mogą mieć negatywny wpływ na recykling;
- Określenie potencjalnych przeszkód, które mogą wystąpić w procesie odzyskiwania;
- Zidentyfikować obszary wymagające poprawy;
- priorytetowe traktowanie zmian dotyczących opakowań; oraz
- W celu zaspokojenia przyszłych potrzeb uporządkujemy informacje dotyczące opakowań.
Celem nie jest jedynie osiągnięcie wyników w zakresie możliwości recyklingu.
Ważne jest, aby ustalić, jakie czynniki wpłynęły na ten wynik oraz w jakich obszarach może zaistnieć potrzeba podjęcia odpowiednich działań.
Dzięki temu zespoły odpowiedzialne za opakowania, zrównoważony rozwój, zaopatrzenie oraz zgodność z przepisami będą mogły podejmować trafniejsze decyzje dotyczące projektowania opakowań.
Dlaczego właściwie muszę zaczynać właśnie teraz?
Ocena możliwości recyklingu opakowań staje się coraz łatwiejsza.
Firmy, które od samego początku przeprowadzają szczegółową analizę opakowań, mogą dokładniej ocenić swoją obecną sytuację i zidentyfikować obszary wymagające poprawy.
Dzięki przeprowadzaniu ocen w odpowiednim czasie przedsiębiorstwa mogą uzyskać następujące korzyści:
- Zidentyfikowanie obszarów, w których mogą wystąpić problemy;
- Uporządkowanie danych dotyczących opakowań;
- Porównanie różnych opcji pakowania;
- Skuteczniejsza współpraca z dostawcami;
- opracowanie działań usprawniających w zakresie pakowania; oraz
- Przygotować się na zmiany popytu.
Dla firm zajmujących się szeroką gamą opakowań wczesne rozpoczęcie przygotowań pozwala również zmniejszyć obciążenie związane z przyszłymi zmianami projektowymi.
Przygotować się na przyszłość
Minimalne standardy na rok 2026 ponownie jasno przekazują tę wiadomość:
Możliwość recyklingu nie powinna być oceniana wyłącznie na podstawie wyboru materiału.
Ogólny projekt opakowania odgrywa istotną rolę.
W wydaniu z 2026 r. obecna metoda oceny została doprecyzowana, dzięki czemu jest łatwiejsza w zastosowaniu. Ponadto wydanie to stanowi praktyczne narzędzie dla przedsiębiorstw, umożliwiające ilościowe określenie możliwości recyklingu opakowań w oparciu o mierzalne wskaźniki.
Dla przedsiębiorstw kolejnym krokiem jest przełożenie tych informacji na konkretne działania.
Analiza możliwości recyklingu przeprowadzona przez PackIntelX pomaga przedsiębiorstwom w ocenie własnych opakowań, zidentyfikowaniu potencjalnych problemów w procesie recyklingu oraz określeniu obszarów wymagających poprawy.
Już teraz oceń opakowania swojej firmy. Zidentyfikuj problemy i podejmuj mądrzejsze decyzje projektowe z myślą o przyszłości.
